Wprowadzenie do nauk o polityce i administracji

studia pierwszego stopnia

Politologia

Stosunki Międzynarodowe

Dziennikarstwo i Komunikacja Społeczna

Public Relations

I

ogólnoakademicki

obowiązkowe

Realizowany w sali

-

Udział w zajęcia 45 godz.

Przygotowanie do zajęć i praca z literaturą 45 godz.

Przygotowanie do zaliczenia 60 godz.

Podstawową funkcją przedmiotu w programach studiów kierunków politologia, stosunki międzynarodowe, dziennikarstwo i komunikacja społeczna oraz Public Relations jest dostarczenie podstawowej wiedzy o pojęciach, kategoriach, generalizacjach oraz teoriach wykorzystywanych w naukach o polityce i administracji. Zwraca się przy tym uwagę na ich multidyscyplinarną genezę i zastosowania w różnych dyscyplinach nauk społecznych. Wiedza ta jawi się jako niezbędna w kontekście przedmiotów przewidzianych w programach kształcenia w kolejnych (po pierwszym) semestrach studiów. Niezbędna nie tylko jako zasób terminologiczno-pojęciowy, ale również jako podstawa teoretyczno-metodologiczna kształtowania umiejętności analizy i wyjaśniania procesów, zjawisk, działania instytucji oraz zachowań różnych podmiotów społeczno-politycznych ujętych w szczegółowych programach przedmiotów.

Przedmiot ma charakter wprowadzający do dyscypliny, obejmuje zatem katalog jej podstawowych zagadnień i głównych obszarów zainteresowania. Wykład stanowi całościowe ujęcie programu przedmiotu. Ćwiczenia to ujęcia szczegółowe wybranych zagadnień programu przedmiotu. Przy czym studenci wybierają ćwiczenia w zależności od chęci pogłębienia interesujących ich zagadnień. Treści programowe można podzielić na trzy segmenty. Pierwszy obejmuje kluczowe dla dyscypliny zagadnienia: wiedza o jej zakresie przedmiotowo-metodologicznym oraz wiedza o podstawowych kategoriach jej tożsamości – polityka i władza. Drugi segment tworzy grupa zagadnień wyjaśniających społeczne zakorzenienie i źródła polityki i proces ich instytucjonalizacji, jak również najważniejsze formy zmiany społecznej i politycznej W trzecim natomiast, znalazły się zagadnienia dotyczące instytucji państwa i jej doktrynalnych uwarunkowań - trzy modelowe typy systemów politycznych oraz ich najważniejsze ideologie.

Zagadnienia

I. Nauka o polityce – zagadnienia metodologiczne

1. Interpretacje wielości i zmienności nazwy dyscypliny: nauka polityczna/nauki polityczne, nauka o polityce/nauki o polityce, politologia, nauki o polityce i administracji

2. Geneza i zakres przedmiotowy nauk o polityce i administracji: tradycja normatywna, nurty badawcze przełomu XIX i XX wieku, instytucjonalizacja przez ONZ, nauki polityczne w Polsce

3. Nauki o polityce i administracji a inne nauki społeczne: subdyscypliny, interdyscyplinarność

4. Funkcje nauk o polityce (opisowa, wyjaśniająca, prognostyczna, aksjologiczna), problem neutralności wiedzy o polityce

5.

II. Pojęcie polityki

1. Historyczne koncepcje definicyjne

2. Współczesne szkoły definicyjne: polityka i „to, co polityczne” (polityczność), metafory polityki

3. Polityka a inne zjawiska społeczne (ideologia, ekonomika, prawo, moralność)

4. Postpolityczność – prognozy śmierci polityki.

III. Władza polityczna

1. Władza polityczna a inne formy dominacji: moc, wpływ, kontrola, autorytet, rządzenie, zarządzanie, administrowanie

2. Teorie genezy władzy politycznej: prawne, socjologiczne, ekonomiczne

3. Fenomen przywództwa politycznego a władza polityczna

IV. Społeczne podstawy polityki

1. Potrzeby, interesy i wartości (społeczne i polityczne)

2. proces artykulacji interesów

3. Formy reprezentacji interesów. Partie polityczne i grupy nacisku

4. Teoria podziałów socjopolitycznych

5. Teoria pluralizmu grup interesu

V. Teorie zmiany politycznej

1. Reforma jako zmiana fragmentaryczna

2. Rewolucja jako zmiana całkowita

3. Inne formy zmiany politycznej: zamach stanu, pucz, rewolta

VI. Systemy polityczne

1. Pojęcie systemu politycznego. Mechanizm zmiany systemowej

2. Demokracja

3. Autorytaryzm

4. Totalitaryzm

VII. Ideologie polityczne

1. Ideologia a inne formy myśli politycznej

2. Podział lewica-prawica

3. Liberalizm

4. Konserwatyzm

5. Socjalizm

6. Nacjonalizm

7. Nauka społeczna Kościoła katolickiego

8. Populizm

Chmaj, W. Sokół, Żmigrodzki M., Wprowadzenie do teorii polityki, Lublin 1996

Heywood A., Politologia, Warszawa 2009.

Roskin M., Cord R., J. Medeiros, W. Jones, Wprowadzenie do nauk politycznych, Poznań 2001.

Studia z teorii polityki, to I, II i III, pod red. A. Jabłońskiego i L. Sobkowiaka, Wrocław 2001.

K_WO1, K_W04

W_01 Student posiada wiedzę na temat podstawowych ujęć polityki.

W_02 Student zna podstawowe pojęcia ze słownika nauk o polityce i administracji

K_U01, K_U04

U_01 Student potrafi definiować i porządkować podstawowe zjawiska polityczne

U_02 Student potrafi samodzielnie analizować i wyjaśniać procesy zachodzące w sferze polityki i aplikować do nich pojęcia

K_K02, K_K04

K_01 Student jest świadomy znaczenia wiedzy o procesach politycznych dla odpowiedzialnego funkcjonowania jednostki w świecie społecznych

K_02 Student reprezentuje postawę prodemokratyczną, pełną szacunku dla instytucji demokratycznego państwa prawa.

Egzamin pisemny

5,0 – wiedza i analiza na poziomie bardzo wysokim, samodzielność w interpretacji;

4,5 – bardzo dobra znajomość materiału, niewielkie braki;

4,0 – dobra znajomość tematu;

3,5 – podstawowa wiedza, poprawne rozumienie;

3,0 – minimalny poziom zaliczenia;

2,0 – brak podstawowej wiedzy lub niezaliczenie zadań.

-