Doskonalenie języka prawniczego - moduł umiejętności prawniczych

jednolite magisterskie

Prawo

6

ogólnoakademicki

obowiązkowe
uzupełniające

Realizowany w sali

Znajomość podstaw gramatyki i interpunkcji języka polskiego.

Bańko M., Polszczyzna na co dzień, Warszawa 2022.

Karpowicz T., Polszczyzna wzorcowa w praktyce zawodowej redaktorów, Warszawa 2020.

Kubiak-Sokół A., Piszemy poprawnie. Poradnik językowy PWN, Warszawa 2008.

Mackiewicz Ł., 497 błędów i jeszcze 100. Jak nie błądzić w zawiłościach polszczyzny, Elbląg 2025.

Malinowski M., Polszczyzna głuptasie! Dylematy poprawnościowe i ciekawostki, Katowice 2021.

Markowski A., Nowy słownik poprawnej polszczyzny PWN, Warszawa 1999.

Mały słownik ortograficzny. Nowe reguły pisowni 2026, Warszawa 2025.

Mikuła P., Prosty poradnik językowy. Mówiąc inaczej błędy zebrane, Warszawa 2025.

Najnowsze zasady ortograficzne obowiązujące od 1 stycznia 2026 roku.

Podracki J., Słownik interpunkcyjny języka polskiego z zasadami przestankowania PWN, Warszawa 2022.

Polański E., Skudrzykowa A., Jak pisać? Razem czy osobno? Poradnik ze słownikiem PWN, Warszawa 2010.

Polański E., Wielki słownik ortograficzny PWN z zasadami pisowni i interpunkcji, Warszawa 2024.

Udział w zajęciach dydaktycznych - 15 godzin.

Przygotowanie do zajęć - 15 godzin.

Praca własna w strakcie semestru - 10 godzin.

Przygotowanie do kolokwium - 5 godzin.

Przedmiot jest przeznaczony dla studentów, którzy posiadają podstawową wiedzę o normach obowiązujących w języku polskim na poziomie umożliwiającym samodzielne tworzenie wypowiedzi pisemnych i ustnych. Po zakończonych zajęciach student rozumie różnicę między językiem prawnym a językiem prawniczym potrafi czytać ze zrozumieniem teksty normatywne, orzeczenia oraz pisma procesowe, identyfikując ich strukturę i funkcję, posiada umiejętność logicznemu formułowania myśli, argumentowania oraz zachowania spójności wywodu, ma opanowane podstawowe zasady poprawności językowej, stylistycznej i interpunkcyjnej w języku polskim, jest przygotowany do krytycznej analizy tekstu oraz pracy nad jego redakcją.

Przedmiot zakłada również gotowość do świadomej pracy nad precyzją języka, eliminowania wieloznaczności, kolokwializmów i błędów stylistycznych, a także respektowania utrwalonych konwencji wypowiedzi prawniczej. Nie przewiduje nauczania elementarnych podstaw prawa ani podstaw gramatyki języka polskiego — koncentruje się na doskonaleniu warsztatu językowego przyszłego prawnika.

Studenci zostaną zaznajomieni z najnowszymi zmianami ortograficznymi. Poznają zasady techniki prawodawczej pod względem językowym. Zajęcia podniosą świadomość językową studentów w zakresie poprawności.

Na zajęciach zostaną omówione następujące zagadnienia:

1. Charakterystyka języka polskiego.

2. Ogólna charakterystyka języka prawnego/prawniczego jako odmiany języka polskiego.

3. Rola Rady Języka Polskiego w ustalaniu norm poprawności językowej.

4. Rozporządzenia, ustawy mające związek ochroną języka polskiego.

5. Zasady techniki prawodawczej.

6. Deklinacja imion i nazwisk.

7. Analiza skrótowców i skrótów używanych a aktach normatywnych.

8. Używanie feminatywów.

9. Akcent i wymowa.

10. Fonetyka, artykulacja, prozodia.

11. Rola zapożyczeń w języku polskim.

12. Pisanie nazw miejscowości dwuwyrazowych.

13. Zasady interpunkcyjne.

Monografie

Bartoszewicz M., Język polski i jego ochrona prawna w porządku konstytucyjnym Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 2017.

Jadacka H., Poradnik językowy dla prawników, Warszawa 2006.

Malinowski A., Redagowanie tekstu prawnego. Wybrane wskazania logiczno-językowe. Warszawa 2006.

Malinowski M., O większą poprawność językową tekstów prawniczych i nie tylko, Kraków 2018.

Pieńkos, Podstawy juryslingwistyki. Język w prawie – Prawo w języku, Warszawa 1999.

Wronkowska S., Zieliński M., Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Warszawa 2004.

Artykuły

Dunaj B., Zasady poprawnej wymowy polskiej, „Język Polski” 2006, z. 3.

Niewiadomski A., Pawelec R., Reforma ortografii a tytuły aktów prawnych oraz skrót Dziennika Ustaw, „Poradnik Językowy” 2025, z. 3.

Ruta-Korytkowska K., Wizualizacja treści jako sposób upraszczania tekstu prawnego. Legal design w praktyce, „Poradnik Językowy” 2023, z. 8.

Witorska A., Czym jest tiret? „Język Polski” 2024, z. 4

Witorska A., Kilka uwag o zmianie ’26 konwencjonalnych zasad pisowni w aktach prawnych, „Poradnik Językowy” 2025, z.3.

Poradniki i słowniki

Bańko M., Polszczyzna na co dzień, Warszawa 2022.

Karpowicz T., Polszczyzna wzorcowa w praktyce zawodowej redaktorów, Warszawa 2020.

Kubiak-Sokół A., Piszemy poprawnie. Poradnik językowy PWN, Warszawa 2008.

Mackiewicz Ł., 497 błędów i jeszcze 100. Jak nie błądzić w zawiłościach polszczyzny, Elbląg 2025.

Malinowski M., Polszczyzna głuptasie! Dylematy poprawnościowe i ciekawostki, Katowice 2021.

Markowski A., Nowy słownik poprawnej polszczyzny PWN, Warszawa 1999.

Mały słownik ortograficzny. Nowe reguły pisowni 2026, Warszawa 2025.

Mikuła P., Prosty poradnik językowy. Mówiąc inaczej błędy zebrane, Warszawa 2025.

Najnowsze zasady ortograficzne obowiązujące od 1 stycznia 2026 roku.

Podracki J., Słownik interpunkcyjny języka polskiego z zasadami przestankowania PWN, Warszawa 2022.

Polański E., Skudrzykowa A., Jak pisać? Razem czy osobno? Poradnik ze słownikiem PWN, Warszawa 2010.

Polański E., Wielki słownik ortograficzny PWN z zasadami pisowni i interpunkcji, Warszawa 2024.

Akty prawne

Rozporządzenie Prezesa rady Ministrów z dnia 26 stycznia 2026 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie „Zasad techniki prawodawczej”.

Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 kwietnia 2018 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o języku polskim.

Strony internetowe

https://sjp.pwn.pl/poradnia Internetowa Poradnia Językowa PWN Uniwersytetu Warszawskiego

www.obcyjezykpolski.pl

https://rjp.pan.pl

https://www.youtube.com/channel/UCsOsC07_jdCII52CAW9SbUg - kanał na youtube Mówiąc inaczej

Wiedza

W01 Student zna cechy języka prawnego i prawniczego oraz rozumie różnice między nimi.

W02 Student rozumie zasady precyzji, jednoznaczności i systemowości wypowiedzi prawniczej.

W03 Student zna podstawowe konwencje redakcyjne tekstów prawniczych (akty normatywne, orzeczenia, pisma procesowe, opinie prawne).

W04 Student ma wiedzę o najczęstszych błędach językowych i stylistycznych w tekstach prawniczych oraz o ich skutkach interpretacyjnych.

Umiejętności

U01 Student potrafi analizować teksty normatywne, orzecznicze i doktrynalne pod kątem językowym.

U02 Student potrafi redagować poprawne językowo, logicznie spójne i precyzyjne wypowiedzi prawnicze.

U03 Student potrafi stosować terminologię prawniczą adekwatnie do kontekstu i gałęzi prawa.

U04 Student potrafi identyfikować i eliminować błędy językowe, stylistyczne oraz niejednoznaczności w tekstach prawniczych.

U05 Student potrafi dostosować styl wypowiedzi prawniczej do adresata i funkcji tekstu.

Kompetencje społeczne

K01 Student jest świadomy odpowiedzialności związanej z użyciem języka w praktyce prawniczej.

K02 Student rozumie znaczenie rzetelności, precyzji i etyki słowa w zawodach prawniczych.

K03 Student jest gotów do krytycznej oceny własnych wypowiedzi i ciągłego doskonalenia warsztatu językowego.

ćwiczeń,

elementy wykładu,

pogadanka heurystyczna.

nie dotyczy